Chuẩn bị gì trước khi làm website? Checklist 12 việc cho chủ doanh nghiệp

Trước khi làm website, bạn cần chuẩn bị 12 thứ: mục tiêu, người dùng, sơ đồ trang, nội dung chữ, hình ảnh, tên miền, tài khoản hosting, website tham khảo, danh sách tính năng, ngân sách, người quản trị và cách đo lường. Chuẩn bị đủ trước khi ký hợp đồng thường rút ngắn dự án vài tuần và tránh được phần lớn chi phí phát sinh.

Mình đã tham gia làm hơn 20 website cho doanh nghiệp, tổ chức phi lợi nhuận và cơ quan nhà nước, từ trang tuyển sinh đến kho dữ liệu nghệ thuật. Dự án chậm hiếm khi vì kỹ thuật. Gần như luôn là vì thiếu nội dung, thiếu quyết định, hoặc không ai biết tài khoản tên miền đang nằm ở đâu. Checklist dưới đây là những câu mình hỏi khách ở buổi gặp đầu tiên.

1. Website này để làm gì?

Chọn một mục tiêu chính đo được. "Có website cho chuyên nghiệp" không phải mục tiêu. Mục tiêu tốt trông như thế này:

• Nhận 20 yêu cầu báo giá mỗi tháng.
• Bán được hàng online, không phải chỉ qua Facebook.
• Có 300 hồ sơ đăng ký tuyển sinh trước tháng 6.

Mục tiêu quyết định mọi thứ phía sau: trang nào cần, nút kêu gọi hành động đặt ở đâu, có cần giỏ hàng hay chỉ cần form liên hệ.

2. Ai sẽ vào website, và họ cần làm gì?

Viết ra 2–3 nhóm người dùng và việc chính họ muốn làm. Ví dụ với một phòng khám nha khoa: người tìm giá niềng răng, người muốn đặt lịch, người đã là khách muốn xem địa chỉ chi nhánh. Mỗi việc nên làm được trong 2–3 cú chạm trên điện thoại, vì phần lớn khách sẽ vào bằng điện thoại.

3. Sơ đồ trang (sitemap)

Liệt kê các trang và trang nào nằm dưới trang nào. Một website doanh nghiệp nhỏ thường chỉ cần:

Trang	Nội dung chính
Trang chủ	Bạn là ai, làm gì, vì sao chọn bạn, nút liên hệ
Giới thiệu	Câu chuyện, đội ngũ, giấy phép, khách hàng tiêu biểu
Dịch vụ / Sản phẩm	Mỗi dịch vụ chính một trang riêng
Dự án / Khách hàng	Bằng chứng: ảnh, kết quả, lời khách nói
Blog / Tin tức	Chỉ làm khi có người viết đều
Liên hệ	Form, số điện thoại, bản đồ

Mỗi dịch vụ một trang riêng là điều nhiều người bỏ qua. Nó giúp Google hiểu bạn làm gì và giúp khách tìm đúng thứ họ cần.

4. Nội dung chữ: việc tốn thời gian nhất

Đây là lý do số một khiến dự án trễ. Website dựng xong trong vài tuần, rồi nằm chờ nội dung vài tháng. Hãy bắt đầu viết ngay từ hôm nay, kể cả khi chưa chọn được đơn vị làm web:

• Giới thiệu công ty trong 3 đoạn.
• Mô tả từng dịch vụ: làm gì, cho ai, quy trình, giá hoặc khoảng giá.
• 5–10 câu hỏi khách hay hỏi, kèm câu trả lời.

Viết chưa hay cũng được. Bản nháp thật của bạn tốt hơn nhiều so với đoạn văn mẫu "Lorem ipsum", và giờ đã có AI giúp chỉnh câu chữ.

5. Logo, hình ảnh và bộ nhận diện

Gom một thư mục gồm:

• Logo bản gốc dạng vector (AI, SVG hoặc PDF), không phải ảnh chụp lại từ Facebook.
• Mã màu và font chữ thương hiệu nếu có.
• Ảnh thật: sản phẩm, văn phòng, đội ngũ, dự án đã làm.

Ảnh thật luôn thuyết phục hơn ảnh mua trên mạng. Một buổi chụp ảnh bài bản thường đáng tiền hơn bất kỳ hiệu ứng nào trên website.

6. Tên miền: ai đang đứng tên?

Kiểm tra ba điều: tên miền đứng tên ai, đăng ký ở nhà cung cấp nào, và bạn có đăng nhập được không. Mình đã gặp nhiều doanh nghiệp có tên miền do nhân viên cũ hoặc đơn vị làm web cũ đứng tên, đến lúc cần đổi thì mất vài tuần mới lấy lại được.

Tên miền nên đứng tên công ty hoặc chủ doanh nghiệp, tài khoản quản lý dùng email của công ty.

7. Tài khoản hosting và các dịch vụ đi kèm

Tương tự tên miền, mọi tài khoản phải do bạn sở hữu, đơn vị làm web chỉ được cấp quyền:

• Hosting hoặc nền tảng cloud (Firebase, AWS, Vercel…).
• Google Analytics, Google Search Console.
• Email gửi thông báo từ form liên hệ.
• Kho mã nguồn (GitHub) nếu website được lập trình riêng.

Khi kết thúc hợp tác, bạn chỉ cần thu hồi quyền, không phải đi xin lại tài khoản.

8. Website tham khảo

Tìm 3–5 website bạn thích (không cần cùng ngành) và ghi rõ thích điều gì: màu sắc, cách sắp xếp, hiệu ứng, cách viết. Ghi thêm 1–2 website bạn không thích và lý do. Mười phút làm việc này tiết kiệm được nhiều vòng sửa thiết kế.

9. Tính năng: cần ngay và để sau

Chia danh sách tính năng thành hai cột:

Cần ngay	Để giai đoạn sau
Form liên hệ gửi về email	Đăng nhập thành viên
Nút gọi điện, Zalo	Đa ngôn ngữ
Trang dịch vụ, dự án	Thanh toán online
Bản đồ chỉ đường	Chatbot

Mỗi tính năng thêm vào là thêm thời gian, chi phí và thứ phải bảo trì. Ra mắt bản gọn trước, đo xem khách thật sự dùng gì, rồi mới làm tiếp.

10. Ngân sách: cả chi phí làm lẫn chi phí nuôi

Hỏi đơn vị làm web hai con số: chi phí làm và chi phí duy trì mỗi năm (tên miền, hosting, bản quyền plugin hoặc dịch vụ, bảo trì). Một website rẻ lúc làm nhưng mỗi năm phải gia hạn nhiều plugin trả phí có thể đắt hơn sau 2–3 năm.

Website tĩnh (static site) như chính dangtrantai.com hiện nay có chi phí hosting rất thấp vì không cần máy chủ chạy liên tục. Đổi lại, phần chỉnh sửa nội dung cần quy trình khác với WordPress.

11. Sau khi bàn giao, ai sẽ cập nhật website?

Câu hỏi này quyết định nên làm website bằng nền tảng nào:

• Có nhân viên tự đăng bài hằng tuần, quen giao diện quản trị: một hệ quản trị nội dung (CMS) như WordPress hoặc headless CMS.
• Ít khi cập nhật, ưu tiên nhanh và bảo mật: website tĩnh viết bằng Next.js, nội dung chỉnh qua người làm web hoặc AI agent.
• Cần dữ liệu phức tạp (sản phẩm, hồ sơ, tìm kiếm, lọc): ứng dụng web có cơ sở dữ liệu riêng, ví dụ Node.js + PostgreSQL.

Nói rõ điều này ngay từ đầu để tránh trường hợp nhận website xong mà không ai dám đụng vào.

12. Đo lường và SEO từ ngày đầu

Ba việc cần có trước ngày ra mắt:

1. Google Search Console để biết website hiện lên với từ khóa nào.
2. Google Analytics (hoặc công cụ tương tự) để biết bao nhiêu người vào, vào từ đâu.
3. Nếu làm lại website cũ: danh sách đường dẫn cũ để chuyển hướng 301 sang trang mới, nếu không bạn sẽ mất thứ hạng Google đã có.

Làm website thời AI: cần chuẩn bị sớm hơn

Từ 2025 mình làm website bằng AI agent như Claude Code. Quy trình đổi khá nhiều: từ thiết kế Figma, mình dựng được bản demo chạy thật chỉ trong vài ngày thay vì vài tuần. Điều đó có nghĩa là nội dung và quyết định của bạn trở thành phần chậm nhất của dự án. Chuẩn bị đủ 12 việc trên, bạn sẽ thấy website của mình chạy thật sớm hơn rất nhiều.

Checklist rút gọn

• Một mục tiêu chính đo được
• 2–3 nhóm người dùng và việc họ cần làm
• Sơ đồ trang
• Nội dung chữ cho từng trang
• Logo vector, màu, font, ảnh thật
• Tên miền đứng tên công ty, đăng nhập được
• Tài khoản hosting, Analytics, Search Console do công ty sở hữu
• 3–5 website tham khảo kèm lý do
• Danh sách tính năng: cần ngay / để sau
• Ngân sách làm + ngân sách duy trì hằng năm
• Người cập nhật website sau bàn giao
• Công cụ đo lường, danh sách URL cũ cần chuyển hướng

Nếu bạn đang chuẩn bị làm website và muốn có người xem giúp danh sách này, nhắn cho mình. Bạn cũng có thể xem các dự án mình đã làm để hình dung trước kết quả.